Orangisme
29 juni 2010
Dat Peter Vandermeersch hoofdredacteur wordt bij de NRC, is goed nieuws. En voor Vandermeersch, en voor de NRC. Terzijde: de NRC is/was niet meer wat ze ooit is geweest, maar vond blijkbaar niet de geschikte draai om dat anno nu weer te worden. Ik ben er zeker van dat Peter dat wél kan: hij is en blijft in de eerste plaats een uitstekend journalist. Een die niet is blijven steken in verouderde concepten over kwaliteit. Een die weet dat een trein zonder reizigers wordt afgeschaft. Een die weet dat wat goed is ook nog moet worden verkocht. Een die zelfs kritisch naar zichzelf kan kijken.
Maar wat mij nog het meest blij maakt van al, is dat een Vlaming een Nederlands mediatiek vlaggenschip gaat leiden. Dit is – vergeef me deze zeer persoonlijke interpretatie - orangisme in zijn allerbeste gedaante.
Ik wens Peter Vandermeersch alle succes.
Ma petite bêtise à moi
18 juni 2010
Krijg nogal veel reacties op dat door mijn eigen stomme schuld uitgelekte bericht aan Kim Geybels. Uitgelekt in die zin dat ik dacht aan Kim zelf te schrijven, en alleen aan haar, maar één verkeerde klik, en het was gebeurd…
Ik kan maar zeggen dat ik dat met de beste bedoelingen heb gedaan, zonder sexistische, vrouwonvriendelijke of welke andere bedoelingen ook.
Als een mannelijke jonge collega hetzelfde had gedaan met wijd openstaand, kleurrijk hemd en daarin veel zichtbaar welig tierend borsthaar (denk aan snelle Eddy), dan had ik precies hetzelfde gedaan.
Ik heb gereageerd als mediamens, tv-maker. Ik denk namelijk te weten hoe dat werkt. En net omwille van de inhoud is de vorm daar zo belangrijk.
Ja, ik heb nog mensen met wie ik samen een programma deed, teruggestuurd naar de kleedkamer om iets anders aan te trekken. In het belang van het programma, het belang van de kijker.
Neen, dat ging niet om uitgesneden décolletés, of om minder of meer verhullend, ontblotend of bedekkend. Ging vaak gewoon om kleuren, stoffen, decor quoi. Ik ben allesbehalve een puritein, maar zelfs indien ik dat wel was, heeft het daar niets mee te maken.
Maar er zijn nu eenmaal regels. Elke maand drastisch van kapsel of haarkleur veranderen mag van mij. Maar het is voor mediafiguren niet verstandig, not done.
Conclusie?
- ik zal mijn jonge en minder jonge partijgenoten blijven zeggen hoe televisie (en andere media) werken. Zoals ik van (bvb) financiële wizzards ook iets hoop te leren.
- Ik zal goed opletten als ik FB gebruik
- Met Kim zelf is alles dik in orde; al lang!
Nu ik een beetje tot rust ben gekomen ...
17 juni 2010
Aan al die mensen van wie ik de stem heb gekregen: dank u wel. Ik zal proberen uw vertrouwen niet te beschamen. Ik zal blijven weten dat als je 101940 mensen op straat laat lopen, je over een massabetoging spreekt…
Aan al die mensen van wie ik de stem niet heb gekregen: toch ook dank u wel. Volgende keer beter, en ik meen het nog ook.
Het is een hevige tijd geweest tussen 4 mei (de dag van mijn coming out) en 13 juni. Veel geleerd, veel gehoord, veel gezien.
Het leukst was de ontvangst in eigen partij. Met als toppunt een debat voor een volle zaal, maar ik wist wel: hier doe je een leuke vingeroefening, maar verkiezingen winnen of verliezen heeft hier niets mee van doen. Dacht ik. Tot op het moment dat na afloop iemand van de eigen militanten komt zeggen: ik had veel wantrouwen tegen u, maar daar schiet nu geen gram van over. Toen dacht ik voor de allereerste keer: ik ga nog winnen ook.
Heb ook geleerd dat hoe hard het spel soms ook wordt gespeeld, de mensen daar dwars doorheen kijken. Ze weten, voelen, ruiken voor wie het maar een spel is, en wie het meent. Dat is de reden dat de vele beschadigingsoperaties tav de N-VA niet hebben gewerkt. Ik moet dus al diegenen die dat hebben geprobeerd bij deze danken.
Er is er een waar ik wel boos om ben, en écht boos. Die van Luc Coene, de vice-gouverneur van de Nationale Bank. In de week voor de verkiezingen had die het over dreiging op de internationale financiële markten als gevolg van het zogeheten Bart De Wever-effect. Pure nonsens: de dag nadien begonnen die markten aan een remonte die op het moment dat ik dit schrijf nog altijd voortduurt. Ik heb Coene sindsien niet meer gehoord…
Waarom ik daar zo boos over ben? Niet omdat Coene de ex-kabinetchef is van Guy Verhofstadt, en dus de man die qua begroting een groot deel van de ellende mee heeft veroorzaakt.
Wel omdat je van de Nationale Bank mag verwachten dat ze au-dessus de la mêlée blijft. Net zoals de huidige gouverneur, Guy Quaden. Van oorsprong PS, maar de man speelt wel zijn rol. Zegt bijvoorbeeld nogal hard zijn gedacht over de begrotingen van paars (mét de PS in de regering), zegt ook wat voor beleid er zijns inziens moet worden gevoerd, maar moeit zich niet. Omdat de NBB boven het gewoel moet staan, betrouwbaar moet zijn, respectabel.
Ik hou mijn hart vast als deze man de volgende gouverneur wordt. Mijn grootvader zei altijd: ‘En er is al zoveel naar de kl…’ Iemand die zich laat besturen vanuit Mariakerke kan onmogelijk voor goed bestuur staan. En dat is nochtans wat we nodig hebben. Swat.
Heb ook heel veel geleerd over mijn vorig beroep. Over het onderscheid tussen schijn en werkelijkheid. Wil ik het later eens uitgebreider over hebben…
Intussen merk ik dat het in onze partij goed draait. We praten en luisteren naar/met elkaar. Merk zelfs dat we soms al doende op iets anders uitkomen dan bij het begin werd uitgesproken. Dat is een bewijs van verstand en onderling vertrouwen. Het is heerlijk om daar bij te mogen zijn.
Brief
11 juni 2010
Ik heb een brief gekregen die weliswaar niet voor mij was bestemd, maar ik ben het met de inhoud volkomen eens. Ik dacht dat gisteravond zelf ook al, maar ik ben blij (hoewel…) dat iemand anders het zegt. Iemand waarvan ik mij kan voorstellen dat hij diep gekwetst is…
Overpelt, 11 juni 2010.
Geachte Professor Torfs,
Met interesse keken we uit naar uw optreden in ‘Oog in Oog’ op Eén. U slaagde er als een volleerd politicus in om handig heikele kwesties te ontwijken. Maar toen u zich tot Bart De Wever mocht richten, schrokken we van uw goedkope vraagstelling over het idee van N-VA om langdurig werklozen in te zetten in de non-profitsector. U lachte zelfs bij uw suggestie om kassiersters in te zetten bij de ‘gehandicapten’ …
Zelf ben ik al 27 jaar vader van een dochter met een mentale handicap. In die sector is er grote nood aan helpende handen. Zo zet ik me zelf al ruim 15 jaar in als vrijwilliger in die sector, samen met honderden anderen. Onder hen zijn er diverse beroepen, ook lassers en kassiersters. Na hun werkuren zetten zij zich gratis op allerhande manieren in met als enig doel het leven van de persoon met een handicap aangenamer te maken.
Er zijn nu al langdurig werklozen die – mits toestemming van de RVA – regelmatig als vrijwilliger werken. Zij leveren niet alleen prima werk, maar ze verhogen ook hun eigenwaarde én de kans op echt werk.
Daarmee wil ik helemaal niet zeggen dat alle werklozen in de gehandicaptenzorg terecht kunnen, maar het voorstel ridiculiseren, is niet alleen een miskenning van alle bestaande vrijwilligers, maar ook een laffe poging om te scoren op kap van de ‘gehandicapten’ (zoals u onze kinderen noemt).
Wat ons betreft zijn er twee mogelijkheden. Ofwel kreeg u de vraag voorgeschoteld, ofwel was het uw idee. Hoe dan ook, door het stellen van de vraag bewijst u uw gebrek aan fijngevoeligheid ten opzichte van onze kinderen met een handicap, onze families, het personeel en alle vrijwilligers.
Met weemoed denken we terug aan het vorige boegbeeld van uw partij in 2007. Yves Leterme sloot onze kinderen in zijn hart, hij had aandacht voor onze problemen en maakte tijd voor ons. Hij ging onze problematiek niet uit de weg, hij schreef ons toen : “Ik engageer mij om - indien ik daartoe de kans krijg -op federaal vlak maatregelen te nemen ter ondersteuning van het zorgbeleid om beter, snelle en rechtvaardigereen antwoord te bieden op uw terechte vraag”. In zijn regeerakkoord stonden trouwens duidelijke beloften voor extra plaatsen voor zwaar-zorg-behoevenden.
Professor, indien uw respect voor de gehandicaptenproblematiek symbool staat voor de ‘new deal’ van CD&V, dan moet uw partijbestuur op 14 juni alvast niet ver zoeken naar oorzaken van de teloorgang.
Met vriendelijke groeten,
Marc Van Gestel
Voorzitter vzw Opvang Tekort
Kloosterstraat 60 – 3900 Overpelt
Externe link naar video op You Tube : http://www.youtube.com/watch?v=H65PJbSnsEE
Het heeft gewerkt
10 juni 2010
Ik heb het gemerkt op straat: de wind voor de N-VA zit nog altijd goed, maar de beschadigingsacties hebben wel degelijk hun effect gehad. Het zal ons kosten, al zullen we nooit kunnen meten hoeveel.
Mensen komen vragen of het waar is dat… en of ze niet bang moeten zijn voor… Dat is overigens de reden dat alle N-VA’ers nu de straat op moeten, moeten schrijven, twitteren, facebooken, … om te zeggen dat het niet waar is. Dat het net omgekeerd is: net om de rekeningen aan te zuiveren, net om de welvaart te kunnen blijven betalen, is een N-VA-stem een zeer nuttige, en zelfs nodige stem. Want alleen dan komt er verandering. De rest, vrees ik, leidt tot meer van hetzelfde.
Het ‘systeem’ heeft gereageerd, met de exclusieve bedoeling de eigen positie te beveiligen. Dat dat op kap van de bevolking is, tant pis. De redenering van dat soort mensen is in dat verband simpel: eux c’est eux, maar vooral nous c’est nous.
Wat Luc Coene heeft gedaan – ik placht de man te respecteren – is plat, en zijn functie en baan totaal onwaardig. Gelukkig zijn er nog veel mensen met kennis van zaken (Degrauwe, Noels, Devos) die naar alle waarschijnlijkheid niet voor de N-VA stemmen, maar die wel serieus en eerlijk zijn.
En er is ook nog een ommekantje, ook geleerd op de markt… ‘Meneer, ik ging niet voor u stemmen, want ik stem al levenslang … , maar wat ze nu met u proberen te doen: dat is schandalig. Ik stem zondag voor u!’
Hoe was het ook weer? Elk nadeel heb zijn voordeel.
Kleine opwinding over journalistiek falen
08 juni 2010
Vanmiddag eventjes opgewonden over de berichten als zouden de Belgische 'spreads' stijgen door de gunstige peilingen voor n-va, en de politieke instabiliteit na 13 juni, in het geval die peilingen kloppen. Het volstaat dat één iemand dat lanceert (uit dommigheid of uit kwade wil?) of dat wordt zo maar overgenomen en eindeloos veel herhaald.
Goede ex-collega’s, ik ben geen specialist, maar onze spreads stijgen omdat de bundesbonds dalen... Typisch fenomeen in onzekere tijden: kapitaal vlucht naar Duitsland waardoor daar de rente daalt en bijgevolg de spread met elk ander land stijgt. Of hebben ze in die andere landen ook een Bart De Wever?
Man man man, journalisten die zelf denken, checken en niet afschrijven: het is een gerief !
Maar nu ben ik alweer kalm...
Siegfried Bracke
Openingstoespraak op N-VA-congres 6 juni 2010
08 juni 2010
Goede vrienden van de N-VA,
Ik mag u bij deze welkom heten in de mooiste stad van Vlaanderen, welkom in de fiere stede, welkom in Gent.
Vrienden,
Voor u staat een zogeheten wit konijn. Ok, als het echt moet, dan ben ik maar een wit konijn, en tot volgende zondag wil ik dat epitheton wel dragen, maar vanaf 13 juni wil ik gewoon van de N-VA zijn, vrienden. Iemand die bovendien trots is om daar bij te mogen zijn.
Want dat wil ik ook kwijt. Ik moet u allemaal danken voor de kans die ik van u krijg, en niet alleen daarvoor: ik ben in de voorbije weken door deze partij en haar militanten ook warm en zeer hartelijk opgevangen. In geen tijd ben ik een van u mogen worden. Ik zal dat nooit vergeten, vrienden; en ik zal in ruil doen wat ik kan om u niet en nooit teleur te stellen. Ik heb al op een onbewaakt moment gedacht: als dat karakteriëlen zijn, doe mij dan maar méér karakteriëlen! Vrienden, bedankt!
Ik wil mij (ook voor de allerlaatste keer) verontschuldigen bij de voorzitter omdat ik, toen ik hem zei dat ik wou meedoen met de N-VA, toen heb ik hem – ook dat zal ik niet licht vergeten – ik heb hem toen danig doen schrikken, Bart trok echt wit weg… maar dat is intussen geschiedenis. Bart is intussen al lang bekomen.
Voor u staat overigens iemand die veel makkelijker spreekt in het openbaar dan onder vier ogen. U zal mij niet geloven, maar ik ben eigenlijk bedeesd. Daarom wil ik aan Bart (en dan sluit ik ook dat hoofdstuk af), Bart wil ik vanop deze plaats danken voor de manier waarop hij mijn overstap heeft begeleid. Vrienden, ik kan het u zeggen, onze lijsttrekker voor de senaat is niet alleen een politicus om u tegen te zeggen, een politicus met eruditie en inzicht, onze kopman, vrienden, is ook een fijn mens. Zeg dat ik het u gezegd heb. Bart, bedankt.
Vrienden,
Ik wil u toch ook een paar andere dingen zeggen. Ik spreek u nu toe als mediamens, omdat ik min of meer denk te weten hoe die dingen marcheren.
Vrienden, we zijn nog niet gewonnen, laat u aub niet in slaap wiegen. Krijg geen vleugeltjes omdat de peilingen meezitten en u natuurlijk, net zoals ik, aanvoelt als u onder de mensen komt, dat ons verhaal goed zit. Dat zijn gevaarlijke vleugeltjes, dat zijn de vleugeltjes van Icaros, en u weet hoe het met hem is afgelopen.
Ik wil maar zeggen: vecht in de komende week voor elke stem. Val niet in slaap. Gedenk Luc Cortebeeck die – onvoorstelbaar uit de mond van de vakbond – Cortebeeck heeft nog liever dat de mensen voor de VLD stemmen dan voor de N-VA. Vrienden, dat spreekt boekdelen!
Het wil zeggen dat the powers that be, het establishment, de gevestigde orde ons geen enkel cadeau zal doen. We zullen alleen meetellen door onze stemmen, vrienden, en door niets anders. En dus aub, geloof die peilingen niet, vecht voort voor elke stem! Op al die stemmen samen, komt het aan!
En nog iets. Begin aub niet te mopperen en te zeuren bij elke kleine en elke minder kleine beschadigingsoperatie. Ik geef het u op een blaadje: er zijn er geweest, er komen er nog. En ik beken: ondanks al mijn ervaring, sta ik daar ook soms met verbazing naar te kijken.
Maar, vrienden, aub, trek u dat niet aan ! Blijf gewoon uzelf! Complexloos, zelf bewust, vriendelijk en beleefd. Blijf weten dat niets zo sterk is als een goed en juist verhaal!
Want dat hebben we, een goed en juist verhaal. Het is het verhaal waar ik na zorgvuldig kijken en noteren ben bij uitgekomen.
Een juist verhaal over wat er met dit vastgelopen en achteruitboerend land moet gebeuren. In de grond een TINA-verhaal, there is no alternative, er is geen andere keuze. Willen wij de kans hebben om de stilstand om te buigen naar vooruitgang, dan MOETEN wij de stap zetten naar echt confederalisme. Ook onze Franstalige landgenoten zullen daar wel bij varen, daar ben ik diep van overtuigd.
Helaas wordt hij door zijn eigen partij niet meer gevolgd, maar we moeten doen wat Kris Peeters zegt. De Copernicaanse omwenteling: we delen alles op, en daarna bepalen we in overleg wat we nog samen doen. Wat we nog samen willen doen, en moeten doen. Moeten omdat Europa nog niet kan wat het – ik hoop zo snel mogelijk – zou moeten doen.
En ja, aan het eind van dat verhaal – ook dat staat eigenlijk in de sterren geschreven – aan het eind van dat verhaal zal Vlaanderen een onafhankelijke lidstaat zijn van de Verenigde Staten van Europa. Dat zal gebeuren zonder slag of stoot, zonder gedruis of gedrang, het zal ei zo na zijn als de natuur zelve, dat is politiek Darwinisme.
Maar eerst dus, en wel nu, na 13 juni, die stap naar de confederale staat. Een staat met heldere, transparante structuren en geldstromen. ONZE new deal, onze win-win waarvoor we ook in alle duidelijkheid de hand uitsteken naar de Franstaligen om samen met ons de standstill te doorbreken. De N-VA, vrienden, is niet de partij van de slaande deuren, de N-VA is niet de partij met de vuist en de voet vooruit; wij zijn de partij van de uitgestoken hand, de partij van solidariteit met anderen, ook en zelfs in de eerste plaats met diegenen met wie wij 180 jaar geschiedenis delen.
Ik hoop dat er aan de andere kant mensen te vinden zijn die beseffen dat de urgency groot is. Dat dit de kans is die we moeten grijpen, omdat anders er alleen maar meer komt van hetzelfde. Want ook dat staat als een paal boven water, meer van hetzelfde met ongeveer dezelfden, dat zal finaal betekenen dat de rekening zo hoog oploopt, dat anderen, vanuit het IMF of Europa, ons zullen dwingen in te grijpen. En dat, vrienden, hoop ik nooit te moeten meemaken.
Dat verhaal heeft me naar de N-VA gebracht, vrienden. Maar niet alleen dát verhaal. De N-VA is geen single issue-partij.
De N-VA is ook de partij met een bij uitstek sociaal verhaal. De N-VA is de partij van professor Danny Pieters (onze nummer 5 op de senaatslijst). Hij is de man die mij via zijn boek over een nieuwe sociale zekerheid mee over de streep gehaald. Ik was trouwens niet de enige die onder de indruk was. Ik ken politieke tegenstrevers, vrienden, die diep betreuren dat ze daar zelf niet opgekomen zijn. Maar neen dus, dat is het verhaal van de N-VA, dat is ONS verhaal.
Net zoals de Vlaamse hospitalisatieverzekering het verhaal is van Louis Ide, onze senator Louis Ide, ons N-VA-verhaal, vrienden.
Een verhaal waarin verantwoordelijkheid hét sleutelbegrip is. En ook dat heeft mij in de N-VA bijzonder aangesproken, want ook dat is een bij uitstek sociaal verhaal.
Want wat is er sociaal aan om zoals de laatste jaren in alle stilte zoveel mensen armer te laten worden, en intussen toespraken te houden over progresssieve sociale politiek?
Hoe durven die trouwens de mensen nog in de ogen te kijken als blijkt dat 21 % van onze 65-plussers onder de armoedegrens moet leven! En ter vergelijking: in Nederland is dat 5 %. Is dát het resultaat van meer dan twintig jaar linkse, progressieve regeringsdeelname?
In vind het uitgerekend zeer sociaal en progressief als je bijvoorbeeld in de werkloosheid doet wat in ons programma staat: wie zijn werk verliest, krijgt een uitkering, jazeker, maar ook bijscholing, omscholing. En ja, als je na twee jaar niets hebt gevonden, verlies je je uitkering, maar… je krijgt werk. En je moét dat aannemen. Omdat je als lid van de gemeenschap die voor je zorgt ook de plicht hebt tot die gemeenschap bij te dragen. Elk naar godsvrucht en vermogen . En mensen die om verschillende redenen het ongeluk hebben écht niet te kunnen werken, daar is het de evidentie zelve dat de gemeenschap ook voor die mensen zorgt. Wat mij betreft, béter dan vandaag…
Maar mensen die kunnen werken, ook doén werken, daar is niets tegen. Dat is goed voor de betrokkenen want die kunnen daar waardigheid en maatschappelijke betrokkenheid uit halen, dat is goed voor de staatskas, dat is ook goed voor de gemeenschap, want ik hoef u niet te zeggen dat er in Vlaanderen nog genoeg te doen is, dat er in Vlaanderen nog genoeg werk is.
Vrienden,
Ik ben ook naar de N-VA gegaan omdat ik geloof in politiek. Mede daarom heb ik mij daar als journalist meer dan een kwarteeuw lang intensief mee beziggehouden. Ik moet u wel zeggen, vrienden, dat ik daar pakweg de laatste tien jaar niet echt vrolijk van werd. De slordigheid en achteloosheid waarmee werd omgegaan met het zuur verdiende geld van de mensen, het grenzeloze cynisme, het vrijwel uitsluitend met zichzelf bezig zijn… Het gigantische geloofwaardigheidsprobleem is niet uit de lucht komen vallen, vrienden.
Ook als ik dáárover aan het piekeren was, kwam ik bij de n-va uit, vrienden. En die N-VA – ik hoef u dat niet te zeggen – is een partij die, als ze daartoe geroepen wordt, in de regering de handen uit de mouwen durft te steken. Onze geloofwaardigheid, vrienden, is een enorm kapitaal, waar we m.i. zeer zorgvuldig moeten mee omgaan. Maar uit wat ik in deze/onze/mijn partij totnogtoe heb gehoord en gezien, ben ik op dat punt zeer gerust.
We zullen trouw blijven aan ons verhaal. Dat is een goed verhaal, een juist verhaal, een verhaal over een betere toekomst, een verhaal over welvaart en welzijn, ook voor onze kinderen.
Vrienden, dank voor de aandacht.
Over democratie en de elite
03 juni 2010
De tekening die u in de fotogalerij vindt (onder ‘Elitaire opvattingen over democratie’) heb ik al een tijdje. Het is een tekening die via mail druk wordt rondgestuurd. Ze is in die zin interessant dat ze laat zien hoe de elite denkt over politiek, democratie, meningsverschil, en hoe ze daarmee omgaat.
Want dat wil ik wel al zeggen: de afbeelding circuleert, en wordt doorgemaild door lieden die te meten aan hun portefeuilles en hun jobs en verantwoordelijkheden, behoren tot de betere kringen. Ze komen bijeen op de betere plaatsen, drinken de betere wijnen, en achten zichzelf zeer hoog. Ondanks hun verschillende politieke kleuren, omschrijven ze zichzelf als progressief. Een aantal van hen pretenderen zelfs, zeggen zelfs luidop dat ze iets doen waar de mensheid beter van wordt.
Ik weet om wie het gaat, heb een (denk ik) bijna volledig overzicht, maar weiger hen vooralsnog te noemen. We zien wel…
Deze tekening getuigt intellectueel gesproken van nog vele niveaus minder dan de bewering van Tom Lanoye in De Morgen die het waardendiscours van mijn partij afdeed als de terugkeer naar Victoriaanse tijden. (Sprakeloos is, geheel terzijde, een meesterwerk, en ik zal dat blijven zeggen.) Alleen hoop ik dat Tom zich voortaan beperkt tot de dingen die hij écht goed kan. Want wat hij totnogtoe in de politiek heeft gedaan, was niet echt een succes. Hij heeft zelfs nog op de lijst gestaan van Agalev, maar toen ook met een geweldig ingewikkelde uitleg erbij, die erop neerkwam dat hij het eigenlijk niet meende. En de kiezers hadden dat begrepen, bleek achteraf uit het resultaat… Swat, ik hoop dat hij blijft schrijven.
Het doet mij allemaal denken aan de twee schitterende gesprekken die ik heb gevoerd met Bart De Wever over mijn overstap. Toen ik ja had gezegd, vroeg Bart of ik wel goed wist wat ik deed. Want, zei hij, zodra dat bekend wordt, zal je zien dat je in bepaalde kringen waar je nu een gerespecteerd mens bent, geweerd zal worden, zelfs gedemoniseerd. Ik heb dat toen nauwelijks ernstig genomen, en dat weggelachen.
Slimme mens, Bart De Wever, en nog zo jong!
Niet dat mij dat soort tekeningen (meervoud, ja, ik heb er nog) raakt. Eigenlijk heb ik dat nog graag ook, want een klein beetje oorlog, dat ligt me wel. En het bevestigt, wat ik al wist: niets is wat het lijkt, ook de elite niet.
Toeters en bellen, cijfers en tellen
02 juni 2010
Ik probeer, ondanks mijn druk bestaan, ook deel te nemen aan het normale leven, en tegelijk te volgen wat er in de campagne gebeurt. Ik vind het belangrijk dat politici die van het een naar het ander hollen, toch weten waarmee de gewone mensen via hun televisie, radio en krant bezig zijn, wat hen wordt geserveerd.
Gisteren was dat: “eindelijk een thema, de besparingen”. En vervolgens een parade van lieden die allemaal toeteren over cijfers. Over hoe je aan 22 miljard besparingen komt. Partij A zegt dat de cijfers van partij B niet kloppen. Partij C zegt dat onvoldoende niet genoeg is, en de partij brengt nieuwe cijfers om dat ook te bewijzen. En dan komt er een waarnemer die dat allemaal relativeert. Maar zijn collega vindt al die cijfers net getuigen van ernst. Om dan te eindigen bij de voxpop, de stem van het volk, die zegt: waarover gaat dit allemaal?
Ik denk dat in deze het volk – The Wisdom of Crowds! – zoals zo vaak gelijk heeft. Cijfers zijn maar cijfers. Wat telt, is het verhaal erachter.
Ik heb dat – geheel terzijde – ook gedacht toen ik manager was bij de vrt. Men probeerde mij toen wijs te maken dat ‘meten weten’ was. Toen ik vroeg wat we, een keer we hadden gemeten en dus wisten, zelf nog moesten beslissen, vond men dat overduidelijk een vervelende vraag. Terwijl ik erbij blijf: meten is één element, naast andere. Er is ook voelen, denken, inschatten, en de overtuiging in gemoede. Het mag zelfs wat mij betreft van doen hebben met Elsschots “weemoedigheid die niemand kan verklaren, en die des avonds komt, wanneer men slapen gaat”.
Hetzelfde geldt voor het politiek debat. Mijn vriend Churchill zei dat hij alleen de cijfers geloofde die hij zelf had vervalst. Ik vrees dat deze hyperbool nog klopt ook. Alleen als een objectieve, externe instantie zoals het Nederlandse Planbureau een en ander berekent, kan aan cijfers enige waarde worden gehecht. The rest is silence.
In Nederland dient dat trouwens om de politieke partijen te helpen om hun programma op te stellen; niet om nadien in het debat tegen elkaar te gebruiken. Een discussie waarbij de ene partij de cijfers van de andere betwist, komt daar (bijna) niet voor.
Bij alle banken – ze hoeven zelfs niet eens zo groot te zijn – zijn er goed betaalde mensen in dienst die geweldig goed kunnen tellen. Ze zijn bezig met het dagelijks bekijken van wat ze het risk managment noemen. Ze zwelgen in de cijfers. Ze hebben desondanks de internationale bankencrisis niet zien komen; ze hebben de crisis ook niet belet of bemeesterd.
Vergeet dus die cijferdiscussie; ze slaat nergens op. Bovendien heeft professor Marc De Vos (in Phara gisteravond) gelijk: na de verkiezingen gaan die cijfertabellen de papiermand in, en wordt er een politiek akkoord gemaakt.
De cijfers die daar dan post factum uitkomen, die tellen wel. Want die gaan over de resultaten van de keuzes die er zijn gemaakt. Het zijn alleen die keuzes die ertoe doen.
Cijfers zijn bovendien bijzonder relatief. Ga op de straat staan en zegt dat er 2 miljard euro moet worden bespaard. Mensen zullen dat veel vinden. Ga naar dezelfde straat en zeg dat de oefening is opgelopen tot 20 miljard. Voor de mensen blijft dat veel. Keer nog eens terug, en zeg dat er 200 miljard moet worden gevonden. Hooguit zal er iemand vragen; waren we die dan kwijt?
En dus klopt het allemaal niet: het gaat niet over cijfers, het gaat over verhalen. En het klopt al evenmin dat er totnogtoe geen thema was. Hét thema is: hoe krijgen we het vastgelopen land weer los? Hoe krijgen we goed bestuur? Hoe verzekeren we welvaart en welzijn voor de komende generaties? Het gaat dus over toekomst, verantwoordelijkheid, dialoog. Over pensioen, banen, zorg om de kinderen.
Ik merk dat mensen daar zeer mee bezig zijn. Ik probeer te antwoorden. En één ding weet ik zeker: het antwoord zal nooit komen uit een rekenmachine.